Knidos

Knidos, Muğla ili Datça ilçesinde bulunan Reşadiye Yarımadası’nın ucundaki antik kent.

Knidos önce bugünkü Datça ilçe merkezinin 1.5 km kuzeydoğusunda Dalacak burnu üzerindeki Burgaz mevkiinde kurulmuştu.

Sonra Yarımadanın batı ucundaki Tekir Burnu üzerine taşındı (M.Ö. IV yy).

Knidos - bugün

Bazı antik kaynaklar kentin kuruluşunu Argoslu kahraman Triopas’a maleder. Tarihçi Diodoros, Knidos’ta yaşayanların Teselya’dan (Yunanistan’da bir bölge) gelen göçmenler olduğunu ileri sürmüştür. Burada yapılan kazılar ise yöredeki yerleşim başlangıcının M.Ö.VII.yüzyıla tarihlendiğini açığa çıkarmıştır.

Herodot’a göre Spartalı’lar Knidos’u bir koloni kenti olarak kurmuşlardır. Zamanla güçlü bir konuma gelen Knidos, komşu kentleri Lindos, kamiros, İtalyysos, Kos, Halikarnasos ve Delos ile birlikte Dor Hexapolisini oluşturmuşlardır.

Kalıntılar

Kalıntılar

M.Ö 6. yüzyılda Dor egemenliği altında giren Knidos, sonra sırası ile Persler, Atinalılar, Romalılar, Germiyanoğulları ve en son Yıldırım Beyazıt tarafından işgal edilmiş. Sultan Reşad döneminde ise adı Reşadiye olarak değiştirilmiş.

Dor’lar, Knidos antik kentini hem ticari hem de kültürel açıdan devrin en önemli liman şehri yaptılar. M.Ö. 12yy’dan itibaren Yunanistan, Ege adaları ve Ege kıyılarını istila eden barbar Dor kabileleri Yunanca konuşan bir halktı ve bu bölgede 4yy boyunca karanlık bir devir yaşanmasına neden olmuştur. Rodos adasında inşa ettikleri 32m yüksekliğindeki Güneş tanrısı Helios’a ithafen yapılan heykel M.Ö.226’da yıkıldığında, yalnızca 56 yıldır ayaktaydı ve ada halkı heykelin kendilerini koruduğuna inanırdı.

Güneş Tanrısı Helios

Güneş Tanrısı Helios

Knidos bilim, mimarlık ve sanatta da oldukça ileri bir kentti. Tarihin büyük astronomi ve matematik bilimcisi Eudoksus, Knidosludur. Gezegenlerin aynı merkeze bağlı olarak hareket eden yuvarlaklar olduğunu söyleyen Euduksos’un Kentte bir de rasathanesi vardı. Knidos için bir kanunname de hazırladığı biliniyor. MÖ.355 yılında öldü.

Doktor Euryphon, ünlü ressam Polygnotos ve dünyanın yedi harikasından biri sayılan İskenderiye Feneri’nin mimarı Sostratos burada yaşadı. Doktor Euryphon ve öğrencileri zamanının ikinci büyük tıp okulunu Knidos’ta kurdular.

Tarihçi ve doktor Ktesias’da Knidosludur. Hindistan ve İranı kaleme almıştır. Pers kralı Artakserkses II’yi iyileştirdiği söylenir.

MÖ. 545 yıllarında, Pers komutanı Harpagos’a karşı, Datça yarımadasının doğu ucunda kanal açıp ülkelerini ada haline getirmek istedilerse de başarırlı olamadılar. Kentlerini direnmeden teslim ettiler. Persler Knidos’a zarar vermediler. Bu yüzyılda Knidos, şarap ihraç eden önemli bir ticaret merkezi konumuna gelmiştir.

Kronolojik Tarihçe

V. yy. da Delos Deniz Birliğine üyedir.

MÖ.394 yılında, Atinalı amiral Konon, Spartalıları Knidos açıklarında yenilgiye uğratır.

MÖ. 387 yılındaki Kral Barışı ile Pers egemenliğine girdi.

MÖ.360 yıllarında Eski Knidos (Datça) kentinden, Bu gün Tekir Burnu’ndaki Yeni Knidos’a yere taşındılar.

MÖ. 334 yılında B. İskender’e direnmeden teslim oldular.

MÖ.129 yılında Roma Eyalet sınırlarına dahil oldu. İmparatorluk Döneminde, özgür kent durumundaydı.

Hıristiyanlık Döneminde, küçük bir kasaba ve piskoposluk merkeziydi. Bu dönemde 5 kilise ve bir şapel yapıldı

6. ve 7. yüzyıllardaki arap akınları ve korsan saldırıları kentin sonunu hazırladı ve tamamıyla terk edildi.

Knidos Antik Kentinin Genel Görüntüsü

Knidos Antik Kentinin Genel Görüntüsü

Knidos Kazıları

1857 yılında İng. Sir Charles Newton, kraliyetin emrine verdiği bir harp gemisi ve 250 tayfa ile Knidos’a ayak basar. Newton kazıları, eserlerin çıkarılması 212 sandıkla gemiye yüklenmesi 384 gün sürer.
Köylülerimiz ona “Toprakta delikler açan deli İngiliz” derlerdi.

Bu çalışmalarından ötürü, Londra Üni. ona, “arkeoloji doktoru” ünvanı verdi, Kraliyet ise “Sir “ünvanını.

1952-1957 yıllarında G. E. Been ve J. M. Cook, Knidos ve tüm yarımayı inceleyip yazıtlar ortaya çıkardılar.

Knidos Aslanı

Knidos önlerinde yapılan bir savaşını kazanan ve Knidos kentini işgalden kurtarmış olan komutan Conon için yaptırılmış olan bu aslan, Conon ve ordusunun gücünü simgelemekteydi.1855 yılında Sir Newton üç günlük uğraşla Knidos aslanını bir gemiye yükleyip götürdü. Şu anda British Museum ‘da sergilenmektedir.

Knidos Aslanı - British Museum

Knidos Aslanı - British Museum

C. Newton, Aslanlı Mezarın aslanıyla gitmeye hazırlar

C. Newton, Aslanlı Mezarın aslanıyla, gitmeye hazırlar

http://www.britishmuseum.org/explore/highlights/highlight_objects/gr/c/colossal_marble_lion.aspx

Büyük Tiyatro

Büyük Tiyatronun mimari parçaları, Aphrodite Tapınağının sütunları, Mısır Valisi Kavalalı Mehmet Ali Paşanın Kahire’deki sarayında ve Dolmabahçe Sarayı ‘nın iç merdivenlerinin yapımında kullanıldı.

Küçük Tiyatro

4500 kişilik k. Tiyatro, Knidos’un en iyi korunmuş yapısıdır. MÖ. IV. yy. a tarihleniyor. Son buluntular ışığında, antik dünyanın en eski tiyatrosu olma ozelliğine sahip oldu.  Roma Döneminde, su oyunları, deniz savaşları ve gladyatör gösterileri yapılabilecek şekilde tadilat geçirdi.

Büyük Tiyatro

Büyük Tiyatro

Küçük Tiyatro

Küçük Tiyatro

Apollon Tapınağı

Apollon Karneios Şenlikleri, Bu alanda yapılıyordu. Her yıl 6 Dor kenti (Dor Heksapolisi) burada toplanır, resmin sağında görülen basamaklara (Tiyatron) oturur, Tanrı Apollon adına düzenlenen şenlikleri izlerdi.

Apollon Tapınağı - Sunak

Apollon Tapınağı - Sunak

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Gymnassion

Propylonun doğusuna doğru gidersek doğu-batı caddesinin altında, kentin kanalizasyon sistemi görülür. Kanalizasyonda ele geçen seramikler, yapının MÖ. IV. yy.da yapıldığını gösteriyor. Onunda ilersinde Gymnasion yer alıyor.

Gymnasionu Charles Newton ortaya çıkardı. Sağ tarafı mozaikle kaplıdır.

Gymnasion

Gymnasion

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Podyumlu Tapınak / Korinth Tapınağı

Podyumlu Tapınak/Korinth Tapınağı, yükseltilmiş bir podyum üzerinde, MS. 3. yy.da İmparator Hadrianus döneminde inşa edilmiş.

Korinth Tapınağı

Korinth Tapınağı

                                                                                                                                                                                                                                                                                 Stoa (sundurma, balkon)

Örnekleri Ephesos ve Nysa Kütüphanelerinde de görülür. Stoa, Hellenistik Döneme tarihleniyor. Erken Roma Çağında tadilattan geçirildi.

Stoa, Liman Cad. ile Tiyatro Cad. arasında yer alır. 130 m. uzunluktadır. Halen 27 odası ortaya çıkarıldı. Resme dikkatli bakılrsa, odaların arka duvrlarının arkasında bir duvar daha görülür. Yukarı teraslardan gelen yağmur suları, bu iki duvar arasından bir yolla binalara zarar vermeden denize veriliyordu.

Stoa

Stoa

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Dionysos Tapınağı

Tapınak Stoa’nın ortasında yer alıyor.  Stoa’nın ortasında yer alan Dionysos Tapınağı, MÖ. III. yy. a tarihlenir. Erken Bizans Döneminde kiliseye çevrildi.

Dionysos Tapınağı

Dionysos Tapınağı

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Dionysos Heykeli

Demeter Tapınağında bulunan oturur durumdaki Tanrıça Demeter heykeli ve Bryaksis’in yaptığı Dionysos heykeli, Rahibe Nikokleia heykeli British Museum’ da sergileniyor. 1857 de Newton tarafından bulundular.

Demeter

Demeter

Dionysos Heykeli

Dionysos Heykeli

http://www.britishmuseum.org/explore/highlights/highlight_objects/gr/m/marble_statue_of_demeter.aspx

http://www.britishmuseum.org/explore/highlights/highlight_objects/gr/m/marble_statue_of_dionysos.aspx

British Museum’daki diğer heykel ve eşyalar

Grotesk erkek başı şeklinde vazo

Grotesk erkek başı şeklinde vazo

http://www.britishmuseum.org/explore/highlights/highlight_objects/gr/v/vase_in_the_form_of_a_male_gro.aspx

Bronz Afrodit (?) başı

Bronz Afrodit (?) başı

http://www.britishmuseum.org/explore/highlights/highlight_objects/gr/b/bronze_head_of_a_goddess.aspx

Gemi şeklinde kandil

Gemi şeklinde kandil

http://www.britishmuseum.org/explore/highlights/highlight_objects/gr/p/pottery_lamp.aspx

Açık Hava Müzesi – Güneş Saati - M.Ö. IV. yy

Güneş Saati

Güneş Saati

Açık Hava Müzesi

Açık Hava Müzesi



Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

Follow

Get every new post delivered to your Inbox.

%d bloggers like this: